Zielona rewolucja w ciepłownictwie. Polska szuka drogi do nowego modelu ogrzewania

Dekarbonizacja ciepłownictwa jest jednym z czołowych wyzwań transformacji energetycznej w Polsce. Dostępnych jest wiele technologii, natomiast problemem jest finansowanie. Podczas panelu „Dekarbonizacja ciepłownictwa – od gazu do elektryfikacji” uczestnicy kongresu Energy Transition, organizowanego przez Klub Energetyczny, zastanawiali się m.in. skąd pozyskać kapitał niezbędny do „zazielenienia instalacji”.

Samorządy już wiedzą, że muszą inwestować. Teraz szukają sposobu

Jak zauważył Wiceprezes Polskiego Funduszu Rozwoju Mikołaj Raczyński, transformacja sektora ciepłowniczego to proces wymagający skoordynowania wielu elementów – od przygotowania projektów i zapewnienia finansowania, po kwestie regulacyjne i utrzymanie akceptowalnych kosztów dla odbiorców końcowych.

Jednocześnie wyraźnie rośnie świadomość samorządów i spółek komunalnych dotycząca konieczności modernizacji systemów ciepłowniczych oraz możliwych kierunków inwestycji. Coraz częściej kluczowym pytaniem staje się dziś nie „czy”, ale „jak” sfinansować takie przedsięwzięcia w sposób pozwalający utrzymać stabilny i akceptowalny koszt ciepła dla mieszkańców.

Jedna technologia nie wystarczy. Ciepłownictwo stawia na miks rozwiązań

„Nie ma dziś jednego uniwersalnego modelu transformacji ciepłownictwa. Poszczególne systemy różnią się lokalnymi uwarunkowaniami sieciowymi, paliwowymi czy geologicznymi, dlatego kluczowe jest elastyczne podejście technologiczne i finansowe. W praktyce oznacza to łączenie różnych rozwiązań – od power-to-heat i wielkoskalowych pomp ciepła, przez magazyny ciepła i wykorzystanie ciepła odpadowego, po kogenerację, biomasę czy geotermię – w zależności od lokalnych warunków i potrzeb” – powiedział Mikołaj Raczyński.

Dotacje, pożyczki i kapitał prywatny. Bez montażu finansowego transformacja się nie uda

„Kluczowe znaczenie ma odpowiedni montaż finansowy, który pozwala przeprowadzić inwestycję w sposób bezpieczny i efektywny, a jednocześnie ograniczać presję kosztową po stronie odbiorców. Dostępne są dziś zarówno środki europejskie i krajowe – m.in. z KPO, FEnIKS, programów regionalnych czy NFOŚiGW – jak i instrumenty zwrotne. W praktyce kluczowe jest odpowiednie połączenie tych źródeł finansowania i dostosowanie struktury projektu do lokalnych uwarunkowań. PFR może wspierać ten proces zarówno poprzez finansowanie uzupełniające, jak i doświadczenie w strukturyzacji i domykaniu złożonych projektów inwestycyjnych” – wyjaśnił Wiceprezes PFR.

 Olsztyn pokazuje, jak domknąć wielką inwestycję

„Przykładem jest inwestycja w Olsztynie, gdzie udział PFR w wysokości 50 mln zł był kluczowym elementem pozwalającym zamknąć finansowanie wielokrotnie większego programu inwestycyjnego i przejść do realizacji projektu istotnego dla lokalnego systemu ciepłowniczego” – dodał.

Stabilne przepisy i przewidywalne zyski. Branża wskazuje największe ryzyka

W ocenie Wiceprezesa PFR Mikołaja Raczyńskiego kluczowymi wyzwaniami dla sektora ciepłownictwa w najbliższych latach pozostaną stabilność regulacyjna oraz zapewnienie długoterminowej rentowności inwestycji.

„Transformacja ciepłownictwa wymaga ogromnych nakładów inwestycyjnych, a utrzymanie akceptowalnych cen dla odbiorców końcowych pozostaje wspólnym priorytetem całego sektora. Dlatego tak istotne jest budowanie trwałych modeli finansowania, które pozwolą realizować inwestycje w sposób stabilny i przewidywalny.”